Eeuwig leven voor eerste Haagse veteraan boom op landgoed Clingendael

October 04, 2019

Daar staat ze dan: de eerste Haagse veteraan boom. Zelfs de eerste veteraan boom van Nederland. Deze eeuwenoude linde op Landgoed Clingendael gaat haar laatste levensfase in en krijgt hier alle tijd en ruimte om gracieus te sterven. Maar ook om eeuwig voort te bestaan.

Het fenomeen veteraan boom komt uit Engeland. Grote, oude, knoestige bomen sieren daar als natuurlijke monumenten het landschap. Ze worden afgeschermd en krijgen zo de nodige rust, ruimte en verzorging die ze nodig hebben om hun laatste levensfase waardig af te ronden. Een fase die trouwens nog eeuwen kan duren.

 ,,Een ideale plek voor een boom om te sterven en voort te bestaan als ruw, natuurlijk monument”

In Den Haag of zelfs in heel Nederland is het niet gebruikelijk om een boom op deze manier te eren en een laatste rustplaats te geven. Een boom in een drukke stad, groeit heel anders op dan een plattelandsjongen in het lege, ruwe Engeland. De stad laat zijn sporen na. Ook op onze bomen. Toch hebben we in Den Haag ruim 1300 monumentale bomen. Die moeten we koesteren en ze verdienen eigenlijk allemaal een veteraanstatus. Tenminste als het aan de Adviesraad Monumentale Bomen ligt. Het probleem is alleen dat deze bomen vaak op plekken staan waar dit moeilijk te realiseren is. Joost Gieskes, lid van de Adviesraad, legt uit: ,,Als een boom oud is en zijn laatste fase in gaat is de kans groot dat er takken afbreken. Dat kan voor onveilige situaties zorgen en we willen natuurlijk geen ongelukken. Tegen het gevaar van vallende takken, kun je een hekwerk plaatsen om mensen op gepaste afstand te houden. Maar dan moet daar natuurlijk wel ruimte voor zijn. We zijn gaan kijken bij welke plekken dit wel zou kunnen en toen kwamen we bij deze linde uit. Deze staat in een ruime omgeving waar geen fietsroutes, wandelpaden of bankjes in de buurt zijn. Een hekwerk is hier geen probleem.  Een ideale plek dus voor een boom om te sterven en voort te bestaan als ruw, natuurlijk monument.”

Uitgegroeid tot een machtig mooie boom met markante vorm

,, Met recht een boom die de veteraanstatus verdient”

Onze boomdeskundige Leendert Koudstaal deelt deze mening en ondersteunde het initiatief van Joost Gieskes en de Adviesraad Monumentale Bomen. Zo krijgt Den Haag op vrijdag 4 oktober de eerste veteraan boom van Nederland. Het gaat om een linde die tussen 1730 en 1750 op het landgoed is gezet, op de hoek van de Schaepweide achter het grote huis van landgoed Clingendael. De oude linde kon eeuwenlang in alle ruimte groeien en bloeien. Leendert: ,,Ze is inmiddels uitgegroeid tot een machtig mooie boom met een markante, grillige vorm. Dat komt door de vele, lage takken, die als stammen weer omhoog gaan. Dat is het mooie aan een linde; deze loopt steeds weer opnieuw uit, ongeacht de levensfase waarin ze zit, zo ontstaan om deze oude veteraan heen weer nieuwe boompjes die eigenlijk al voorbestemd zijn om ook veteraan te worden.” Veel mensen genieten van haar bijzondere vorm, ze is een inspiratiebron voor veel schilders en schrijvers. Ze heeft in de 18e eeuw de schapen zien grazen en was er bij toen het veld de eerste golfbaan van Nederland werd. Leendert: ,,En het is ook nog een veteraan in die zin, dat ze zich tijdens de Tweede Wereldoorlog staande heeft weten te houden toen ze ineens in de tuin van het SS hoofdkwartier was beland. Dus, met recht een boom die de veteraanstatus verdient.”

,,Ook al is ze in de laatste fase van haar leven, deze boom levert als beste de nodige ecosysteemdiensten”

Met de veteraanstatus krijgt deze boom het respect en de verzorging die haar toekomt. Door het hekwerk worden niet alleen mensen op afstand gehouden om ze te behoeden voor vallende takken, ook de boom wordt zo beschermd. De grond om de boom moet goed blijven en hoe minder die belopen wordt, hoe beter. Deze mooie, grote boom is van onschatbare ecologische waarde. Leendert: ,,Ook al is ze in de laatste fase van haar leven, deze boom levert als beste de nodige ecosysteemdiensten ze zuivert de lucht, ze geeft verkoeling in de zomer, ze vangt regenwater op en het is een fantastische plek om in te leven. Voor insecten, vogels en kleine zoogdieren én voor mossen, zwammen en andere vegetaties die dol zijn op rottend hout. De grote jongens zijn daar toch beter in dan kleine, jonge bomen. En hoewel geen enkele boom het eeuwige leven heeft, komt dat met deze veteraanstatus toch wel aardig in de buurt.”

Proosten op de eerste veteraan boom van Den Haag

Ruimte om te groeien

Op dit moment werken we aan een nieuw beleid voor straatbomen. Met dit nieuwe beleid gaan we meer investeren in bomen die ruimte krijgen om goed te groeien. De bijdrage die ze daarmee leveren aan een gezonde en leefbare stad staat centraal. Daarnaast willen we meer verschillende soorten bomen planten. Zo zorgen we voor minder ziekten en plagen en helpen we ook de insecten en vogels een handje. We gaan graag met jou in gesprek over het nieuwe beleid voor de bomen in de stad. Meld je aan voor een van de wandelingen langs Haagse bomen of kom op zondag 13 oktober naar het #Goed Bezig DH Festival.

TEKST: Didi Cobussen
BEELD: Jurriaan Brobbel

Meer weten?
Wil je meer weten over onze monumentale bomen of over de Adviesraad Monumetale Bomen. Kijk dan eens op de website van de gemeente Den Haag. 

 

Nieuwsbrief

Via de nieuwsbrief blijf je op de hoogte van al het nieuws rondom het Haagse Groen.

Aanmelden