Veiligheid voorop bij aanpak Noordwal

11-02-2019

De oude kade aan de Noordwal is er slecht aan toe. Slechter dan we dachten. Een noodoplossing is onvermijdelijk. Maar met gevolgen voor 18 mooie kastanjes. En daar is niemand blij mee. Kasper en Rijmond zijn bijna dagelijks met de muur en de bomen aan de Noordwal bezig.

De kade aan de Noordwal is, net als veel andere kademuren in Den Haag, ruim honderd jaar geleden gebouwd op houten palen. Door ouderdom en door een bacterie in het hout, zijn de palen zo aangetast dat ze niet meer doen wat ze moeten doen. Ze kunnen de kade niet meer goed dragen. 

“De kade verschuift steeds meer richting het water”

Kasper Heckemann is adviseur constructies bij de Gemeente Den Haag en is bijna dagelijks met de constructie van de muur bezig. “Doordat de houten fundering steeds zwakker en zachter wordt en de belastingen wel op de kade blijven door werken, verschuift de kade steeds meer richting het water. En de laatste metingen tonen aan dat het toch wat sneller gaat dan we dachten. Dat betekent dat de fundering echt met de dag zwakker wordt.”

 “Je zal er dan maar net lopen, fietsen of varen”

Er moet iets gebeuren anders kan een deel ineens instorten en kunnen er gevaarlijke situaties ontstaan. “We moeten er niet aan denken wat er kan gebeuren als de kade ineens instort en een of meer bomen meeneemt, je zal er dan maar net lopen, fietsen of varen.” Om dit risico zoveel mogelijk te beperken, zijn er al verschillende maatregelen genomen. “Het parkeren achter de kade is onmogelijk gemaakt, de zware vuilniswagens rijden om en we hebben een fietspad naast de kade aangelegd. Zo ‘drukt’ het verkeer al minder op de kade. Een deel van het fietspad hebben we voor de veiligheid al af moeten sluiten.We meten iedere week de beweging van de muur. Zo houden we vinger aan de pols en kunnen we altijd ingrijpen als dat nodig is.” 

“We moeten het schuiven van de muur stoppen”

Het is duidelijk dat we het schuiven van de muur moeten stoppen. “Eerst dachten we dat het voldoende was om op een paar punten ankers in de muur aan te brengen. Maar vanwege de slechtere staat van de fundering is dit geen optie meer. We moeten naar een nooddamwand toe. Op 2 meter vanaf de kade wordt over de volle lengte een tijdelijke damwand in het water gebouwd. De ruimte tussen de kade en deze tijdelijke constructie wordt gevuld met zand en verstevigd met een stempelconstructie. Zo kan de muur even geen kant meer op. Tijdelijk dan. De constructie van de kade is echt op, waardoor ondanks de maatregel de kade toch zo spoedig mogelijk vervangen moet worden.”

“Behoud van bomen staat bij ons altijd voorop”

Er moet zo snel mogelijk een nieuwe, stevige muur komen. Op dezelfde plek als de huidige muur. En dat heeft helaas gevolgen voor de 18 karakteristieke kastanje bomen. Rijmond van der Pot is specialist cultuurtechniek en betrokken bij het wel en wee van de bomen aan de Noordwal. “Behoud van bomen staat bij ons altijd voorop. We hoopten dan ook dat we het definitieve herstel van de kade konden koppelen aan de levensduur van de kastanjes.Veel bomen zijn namelijk al oud en een groot deel heeft de kastanjebloedingsziekte. Dat zie je onder andere aan de roest-bruine vlekken op de stam. Voor de meeste bomen geldt dat ze nog zo’n 5 tot 10 jaar mee zouden kunnen, maar sommigen ook korter.”

De muur is te slecht en de noodoplossing helpt maar tijdelijk

Toch kunnen we daar niet meer op wachten. De muur is te slecht en de noodoplossing helpt maar tijdelijk. Na het plaatsen van de nooddamwand, gaan de voorbereidingen voor het definitieve herstel volop van start. “Wij vinden het ook heel jammer dat de bomen uiteindelijk weg moeten. We laten de bomen dan ook zo lang mogelijk staan en werken voor de noodoplossing om ze heen. Sommige takken moeten een beetje gesnoeid of opgebonden worden. De kroon laten we zoveel mogelijk hetzelfde.” De nieuwe kademuur moet op precies dezelfde plek komen als de oude. “Dan kunnen we helaas niet meer om de bomen heen werken.”

“Uiteindelijk willen we allemaal hetzelfde: een mooie, veilige en groene kade die er weer jaren tegen kan”

Verplanten van de kastanjes gaat helaas niet lukken. Veel kastanjes zijn al oud en ziek en hebben al veel van hun reserves verbruikt om te overleven. Hun herstellend vermogen is ver afgenomen. Ook voor de enkele bomen met nog een redelijke tot matige conditie, is het wortelverlies bij verplanting te groot. Ze zullen de verplanting niet overleven. ”Als alle werkzaamheden achter de rug zijn, planten we nieuwe, grote en sterke bomen terug en gaan we samen met de omwonenden kijken naar een mooi groenplan. Uiteindelijk willen we toch allemaal hetzelfde: een mooie, veilige en groene kade die er weer jaren tegen kan.”

Meer weten?
De tijdelijke constructie is waarschijnlijk eind april klaar. De planning voor het definitieve herstel is nog niet helemaal duidelijk. Deze wordt zo goed mogelijk afgestemd met de werkzaamheden aan de Hemsterhuisbrug. Maandag 11 februari organiseren we een inloopspreekuur voor iedereen met vragen. Van 17.00 tot 19.00 uur in De Heldenhoek (Elandstraat 88-A). 

Lees ook:
-    Toussaintkade weer voor 100 jaar stevig en groen
-    Bomenplant luidt laatste fase aanpak Scheveningseweg in
-    Oogstfonds van start

Beeld: Emmy de Graaf