Nieuwe Haagse vliegroute voor de watervleermuizen uit Rijswijk

05-10-2018

Op het Westhovenplein moest een oud schoolgebouw plaats maken voor nieuwbouw appartementen. Tot groot ongenoegen van de watervleermuizen in de Voordes. Door deze plannen zou namelijk hun standaard vliegroute naar hun voedselbron in het Zuiderpark ongeschikt raken. Dat konden we niet laten gebeuren.

Stadsecoloog Esther Vogelaar: “Uit jarenlang vleermuisonderzoek van de Zoogdierenwerkgroep Zuid-Holland weten we dat de vleermuizen die in de Voordes hun jongen groot brengen, hun voedsel zoeken boven de donkere waterpartijen in het Zuiderpark. En dat ze daar afhankelijk van zijn. Ze volgen altijd een bepaalde ‘standaard’ vliegroute, die bestaat uit een lange lijn met bomen of water die ook donker moet zijn." 

"We moesten wat doen" 

Door de kap van bomen en de bouw van de nieuwe appartementen zou de route  onderbroken worden en daardoor niet meer geschikt zijn. Zo zouden de dieren hun belangrijkse voedselgebied (het Zuiderpark) niet meer kunnen bereiken en hun jongen hier niet meer groot kunnen brengen. "Dus moesten we wat doen. De vliegroute is als belangrijk onderdeel van hun leefgebied beschermd. Als gemeente hebben we daarom samen met de projectontwikkelaar voor het Westhovenplein en de Zoogdierenwerkgroep de handen in elkaar geslagen; hoe konden we de vliegroute behouden?”

"Het was zoeken in de duisternis" 

Esther vertelt verder: “Omdat vleermuizen niet voor niets nachtdieren zijn, was het zoeken in de duisternis. Omdat de hoofdroute geen optie meer was, hebben we gekeken of er een nevenvliegroute was. Die was er, over de watergang langs de Geysterenweg. Maar daar was ook veel te veel licht. Door de openbare verlichting langs de weg en bij de tramhalte aan te passen en meer bomen en struiken langs de watergang te paatsen konden we wel heel veel licht wegnemen en de nevenroute versterken. Dat kon wel eens de oplossing zijn.”

"Het werkt!"

Inmiddels is de verlichting langs de Geysterenweg meer gericht op de weg en zo min mogelijk op het groen en het water. Ook de verlichting voor een nieuwe fietsbrug over de Korte Laak wordt straks zo geplaatst dat het water niet wordt verlicht. Zo kunnen de vleermuizen ongestoord onder de nieuwe brug door vliegen. De Zoogdierenwerkgroep Zuid- Holland heeft de dieren in 2017 en 2018 nauwlettend in de gaten gehouden. En wat blijkt: de versterkte vliegroute over het water langs de Geysterenweg werkt! 

Esther: “We zijn heel blij met deze laatste resultaten van het onderzoek. Het lijkt er op dat de vleermuizenfamilies uit de Voordes nu de versterkte nevenroute als hoofdroute gebruiken. Heel fijn, want de watervleermuis is een van de zeldzame soorten. Die willen we graag houden in Den Haag.”

Donkere zone over het water langs de Geysterenweg

Vleermuizen in Den Haag
In Den Haag komen relatief veel vleermuizen voor, we hebben maar liefst 12 verschillende soorten. Vrij bijzonder als je bedenkt dat er in Nederland in  totaal 21 verschillende soorten zijn te onderscheiden. De watervleermuis is een vrij schaarse soort, maar komt in Den Haag vrij veel voor. Dit komt door de unieke ligging aan zee en door de oude landgoedbossen en bunkers die in en om de stad liggen. De Zoogdierenwerkgroep Zuid-Holland doet al Jaren onderzoek naar het wel en wee van onze vleermuizen. Hun bevindingen zijn ook de basis voor de nieuwe lichtvisie die de gemeente onlangs heeft vastgesteld; richtlijn Licht op Natuur. In het artikel “Groen licht” voor de Haagse vleermuizen lees je hier meer over. 

Meer weten? 
Wil je meer weten over het leven van de vleermuizen in Den Haag? Kijk dan eens op de website van de zoogdierenwerkgroep Zuid-Holland. Of ga een keer mee op excursie!

Foto: natuurfotografie.nl, Paul van Hoof